Ang paliparan ay dapat na maging pintuan ng ating mga pangarap, lalo na para sa mga kababayan nating Overseas Filipino Workers (OFW) o kahit para sa mga simpleng turista na nais lamang magpahinga. Ngunit sa likod ng mga modernong gusali at mahigpit na seguridad, minsan ay nagtatago ang mga insidente ng panggigipit at pang-aabuso. Maraming Pilipino ang kinakabahan tuwing dadaan sa screening dahil sa takot na baka sila ay mapag-initan o maging biktima ng kung anu-anong modus. Ang layunin ng artikulong ito ay bigyan ka ng sapat na kaalaman at lakas ng loob. Sa mundong ito, ang impormasyon ay kapangyarihan, at kung alam mo ang iyong mga karapatan, hindi ka basta-basta mayayari ng sinumang airport staff o security guard na nagtatangkang lumampas sa kanilang tungkulin.

Nagsisimula ang problema kapag ang isang pasahero ay tila walang alam sa proseso. Dito madalas sumasalalakay ang mga mapagsamantala. Ang unang dapat mong tandaan ay ang mga security personnel ay naroon para sa iyong kaligtasan, hindi para maghari-harian. Mayroon silang sinusunod na protocol, at ang protocol na iyon ay hindi dapat lumalabag sa iyong dignidad bilang tao. Kung sa tingin mo ay masyado nang personal ang pagtatanong o tila may kakaiba sa paraan ng kanilang pag-inspeksyon sa iyong gamit, karapatan mong magtanong at humingi ng paglilinaw. Huwag agad matatakot sa uniporme dahil ang uniporme ay simbolo ng serbisyo, hindi ng pananakot.

Isa sa mga pinakamalaking takot ng mga pasahero ay ang pakikialam sa kanilang mga bagahe. May mga pagkakataon na hihilingin ng staff na buksan ang iyong bag. Ayon sa batas, maaari silang mag-inspeksyon, ngunit dapat itong gawin sa harap mo. Huwag na huwag mong papayagan na dalhin ang iyong bag sa isang madilim na sulok o sa isang kwarto na wala kang makita. Dapat ay kitang-kita mo ang bawat galaw ng kanilang mga kamay. Kung maaari, bago pa man dumating sa airport, kuhanan ng litrato ang loob ng iyong bagahe. Ito ay magsisilbing matibay na ebidensya kung sakaling may mawala o may biglang “sumulpot” na gamit na hindi naman sa iyo.

May mga ulat din tungkol sa mga staff na tila naghahanap ng butas para lamang makahingi ng “padulas.” Maaaring sabihin nila na may problema sa iyong dokumento o may timbang na sobra, kahit alam mong tama ang lahat. Dito pumapasok ang kahalagahan ng pagiging mahinahon ngunit matatag. Kung alam mong nasa katwiran ka, huwag kang papayag sa mga “under the table” na areglo. Kapag nagbigay ka, lalo mo lang pinalalakas ang sistema ng korapsyon. Sa halip, hilingin na makausap ang kanilang supervisor o ang duty manager. Ang mga mapang-abusong staff ay karaniwang umaatras kapag nakikita nilang handa kang dalahin ang usapin sa mas mataas na otoridad.

Ang paggamit ng teknolohiya ay isa ring malaking tulong. Sa kasalukuyang panahon, halos lahat tayo ay may smartphone. Kung sa tingin mo ay may nangyayaring hindi tama, huwag matakot na ilabas ang iyong telepono. Bagama’t may mga lugar sa airport na bawal ang pagkuha ng video dahil sa security reasons, ang pagdodokumento ng pangalan ng staff (check their nameplates) at ang oras ng insidente ay hindi bawal. Ang pagpapakita na ikaw ay aware at handang magsumbong ay sapat na para mag-isip nang dalawang beses ang sinumang may masamang balak.

Napakahalaga rin na alam mo ang mga listahan ng mga ipinagbabawal na gamit. Madalas gamitin ng ilang security ang “prohibited items” para takutin ang mga pasahero. Siguraduhin na bago ka umalis ng bahay, nirepaso mo ang guidelines ng airline at ng airport authority. Kung may kinuha silang gamit sa iyo, dapat ay may kaukulang resibo o dokumento silang ibibigay. Hindi pwedeng basta-basta na lang itong isulid sa kanilang bulsa. Ang bawat kinukuhang item ay dapat dumaan sa tamang disposisyon at may malinaw na rekord.

Para sa ating mga kababayang OFW, na madalas ay may dalang maraming pasalubong at pinaghirapang gamit, ang payo ay maging extra alerto. Minsan, ang pagiging masyadong mabait o mapagbigay ay nagiging daan para abusuhin tayo. Maging direkta sa pakikipag-usap at iwasan ang pagbibigay ng masyadong maraming personal na impormasyon sa mga hindi mo kakilala sa loob ng paliparan. Ang iyong pokus ay makarating sa iyong destinasyon nang ligtas at walang aberya.

Bukod sa physical security, mayroon ding usapin ng verbal abuse o pambabastos. Walang staff ang may karapatang sigawan ka o maliitin ka. Kung maranasan mo ito, manatiling kalmado. Ang pagsigaw pabalik ay maaaring gamitin laban sa iyo bilang “unruly behavior” na pwedeng maging dahilan para hindi ka pasakayin sa eroplano. Sa halip, itala ang kanilang pangalan at ireklamo sila sa Customer Service Desk o sa Complaints Office ng airport. May mga CCTV sa paligid at maaari itong gamitin para patunayan ang iyong reklamo.

Sa huli, ang paglalakbay ay dapat na isang masayang karanasan. Ang kaalaman sa iyong mga karapatan ang magsisilbing baluti mo laban sa mga kawayan at mapagsamantala. Huwag nating hayaan na ang ating pagod at sakripisyo ay mauwi lamang sa panggigipit ng iilan. Ibahagi ang kaalamang ito sa iyong pamilya at mga kaibigan. Ang isang mapagmatyag at edukadong pasahero ay ang pinakamalaking kalaban ng mga corrupt na staff sa airport. Tandaan, hindi ka nag-iisa. May mga batas na nagpoprotekta sa iyo, kailangan mo lang itong alamin at gamitin sa tamang pagkakataon. Manatiling ligtas sa inyong mga biyahe at laging tumayo para sa inyong karapatan.

Ang paliparan ay dapat na maging pintuan ng ating mga pangarap, lalo na para sa mga kababayan nating Overseas Filipino Workers (OFW) o kahit para sa mga simpleng turista na nais lamang magpahinga. Ngunit sa likod ng mga modernong gusali at mahigpit na seguridad, minsan ay nagtatago ang mga insidente ng panggigipit at pang-aabuso. Maraming Pilipino ang kinakabahan tuwing dadaan sa screening dahil sa takot na baka sila ay mapag-initan o maging biktima ng kung anu-anong modus. Ang layunin ng artikulong ito ay bigyan ka ng sapat na kaalaman at lakas ng loob. Sa mundong ito, ang impormasyon ay kapangyarihan, at kung alam mo ang iyong mga karapatan, hindi ka basta-basta mayayari ng sinumang airport staff o security guard na nagtatangkang lumampas sa kanilang tungkulin.

Nagsisimula ang problema kapag ang isang pasahero ay tila walang alam sa proseso. Dito madalas sumasalalakay ang mga mapagsamantala. Ang unang dapat mong tandaan ay ang mga security personnel ay naroon para sa iyong kaligtasan, hindi para maghari-harian. Mayroon silang sinusunod na protocol, at ang protocol na iyon ay hindi dapat lumalabag sa iyong dignidad bilang tao. Kung sa tingin mo ay masyado nang personal ang pagtatanong o tila may kakaiba sa paraan ng kanilang pag-inspeksyon sa iyong gamit, karapatan mong magtanong at humingi ng paglilinaw. Huwag agad matatakot sa uniporme dahil ang uniporme ay simbolo ng serbisyo, hindi ng pananakot.

Isa sa mga pinakamalaking takot ng mga pasahero ay ang pakikialam sa kanilang mga bagahe. May mga pagkakataon na hihilingin ng staff na buksan ang iyong bag. Ayon sa batas, maaari silang mag-inspeksyon, ngunit dapat itong gawin sa harap mo. Huwag na huwag mong papayagan na dalhin ang iyong bag sa isang madilim na sulok o sa isang kwarto na wala kang makita. Dapat ay kitang-kita mo ang bawat galaw ng kanilang mga kamay. Kung maaari, bago pa man dumating sa airport, kuhanan ng litrato ang loob ng iyong bagahe. Ito ay magsisilbing matibay na ebidensya kung sakaling may mawala o may biglang “sumulpot” na gamit na hindi naman sa iyo.

May mga ulat din tungkol sa mga staff na tila naghahanap ng butas para lamang makahingi ng “padulas.” Maaaring sabihin nila na may problema sa iyong dokumento o may timbang na sobra, kahit alam mong tama ang lahat. Dito pumapasok ang kahalagahan ng pagiging mahinahon ngunit matatag. Kung alam mong nasa katwiran ka, huwag kang papayag sa mga “under the table” na areglo. Kapag nagbigay ka, lalo mo lang pinalalakas ang sistema ng korapsyon. Sa halip, hilingin na makausap ang kanilang supervisor o ang duty manager. Ang mga mapang-abusong staff ay karaniwang umaatras kapag nakikita nilang handa kang dalahin ang usapin sa mas mataas na otoridad.

Ang paggamit ng teknolohiya ay isa ring malaking tulong. Sa kasalukuyang panahon, halos lahat tayo ay may smartphone. Kung sa tingin mo ay may nangyayaring hindi tama, huwag matakot na ilabas ang iyong telepono. Bagama’t may mga lugar sa airport na bawal ang pagkuha ng video dahil sa security reasons, ang pagdodokumento ng pangalan ng staff (check their nameplates) at ang oras ng insidente ay hindi bawal. Ang pagpapakita na ikaw ay aware at handang magsumbong ay sapat na para mag-isip nang dalawang beses ang sinumang may masamang balak.

Napakahalaga rin na alam mo ang mga listahan ng mga ipinagbabawal na gamit. Madalas gamitin ng ilang security ang “prohibited items” para takutin ang mga pasahero. Siguraduhin na bago ka umalis ng bahay, nirepaso mo ang guidelines ng airline at ng airport authority. Kung may kinuha silang gamit sa iyo, dapat ay may kaukulang resibo o dokumento silang ibibigay. Hindi pwedeng basta-basta na lang itong isulid sa kanilang bulsa. Ang bawat kinukuhang item ay dapat dumaan sa tamang disposisyon at may malinaw na rekord.

Para sa ating mga kababayang OFW, na madalas ay may dalang maraming pasalubong at pinaghirapang gamit, ang payo ay maging extra alerto. Minsan, ang pagiging masyadong mabait o mapagbigay ay nagiging daan para abusuhin tayo. Maging direkta sa pakikipag-usap at iwasan ang pagbibigay ng masyadong maraming personal na impormasyon sa mga hindi mo kakilala sa loob ng paliparan. Ang iyong pokus ay makarating sa iyong destinasyon nang ligtas at walang aberya.

Bukod sa physical security, mayroon ding usapin ng verbal abuse o pambabastos. Walang staff ang may karapatang sigawan ka o maliitin ka. Kung maranasan mo ito, manatiling kalmado. Ang pagsigaw pabalik ay maaaring gamitin laban sa iyo bilang “unruly behavior” na pwedeng maging dahilan para hindi ka pasakayin sa eroplano. Sa halip, itala ang kanilang pangalan at ireklamo sila sa Customer Service Desk o sa Complaints Office ng airport. May mga CCTV sa paligid at maaari itong gamitin para patunayan ang iyong reklamo.

Sa huli, ang paglalakbay ay dapat na isang masayang karanasan. Ang kaalaman sa iyong mga karapatan ang magsisilbing baluti mo laban sa mga kawayan at mapagsamantala. Huwag nating hayaan na ang ating pagod at sakripisyo ay mauwi lamang sa panggigipit ng iilan. Ibahagi ang kaalamang ito sa iyong pamilya at mga kaibigan. Ang isang mapagmatyag at edukadong pasahero ay ang pinakamalaking kalaban ng mga corrupt na staff sa airport. Tandaan, hindi ka nag-iisa. May mga batas na nagpoprotekta sa iyo, kailangan mo lang itong alamin at gamitin sa tamang pagkakataon. Manatiling ligtas sa inyong mga biyahe at laging tumayo para sa inyong karapatan.