Sa isang mainit na kabanata ng pulitika ngayong 2026, ang dating Gobernador ng Ilocos Sur na si Luis “Chavit” Singson ay matatagpuan ngayon sa gitna ng isang legal na bagyo. Ang kanyang mga kamakailang pahayag at aksyon, na inilarawan ng Malacañang bilang “bordering on inciting to sedition,” ay nagtulak sa mga awtoridad at sa Armed Forces of the Philippines (AFP) na maglabas ng matinding babala laban sa anumang pagtatangka na destabilisahin ang gobyerno.
Ang tensyon ay nagsimula nang maglabas si Singson ng isang “Open Letter” para kay AFP Chief of Staff General Romeo Brawner Jr. Sa naturang liham, gumamit si Singson ng mga matatapang na salita, sinasabing “naamoy” niya muli ang pagkabulok ng bansa dahil sa korapsyon at direktang inakusahan ang militar at kapulisan na nagbubulag-bulagan sa mga katiwalian ng kasalukuyang administrasyon.
Ang “China Narrative” at ang Sagot ng AFP
Isa sa pinaka-kontrobersyal na bahagi ng pahayag ni Singson ay ang kanyang paggiit na “China is not our enemy,” at sa halip ay ang sarili nating mga korap na opisyal ang tunay na kalaban. Ang linyang ito ay agad na kinuwestiyon ng mga tagamasid bilang pagpabor sa interes ng dayuhan sa gitna ng umiiral na tensyon sa West Philippine Sea.
Hindi nagtagal at naglabas ng opisyal na pahayag ang AFP upang depensahan ang integridad ng institusyon. Binigyang-diin ng militar ang kanilang “unwavering adherence” sa Konstitusyon ng 1987, partikular na ang prinsipyo na ang awtoridad na sibil ay palaging nakakataas sa militar. Mariin nilang binalaan ang mga indibidwal na humihikayat sa mga sundalo na pumasok sa partisanong pulitika. Ayon sa AFP, ang mga naratibong nagkukunwaring patriotismo ngunit nagsusulong ng interes ng mga dayuhang pwersang nagnanais mang-angkin ng ating teritoryo ay mapanganib at mapanlinlang.
Sedisyon o Karapatan sa Pagpapahayag?
Ayon kay Presidential Spokesperson YCL, ang panawagan ni Singson para sa isang “one-time big-time rally” sa darating na Pebrero 20 o 25—na saktong anibersaryo ng EDSA People Power Revolution—ay may malinaw na layuning magpabagsak ng gobyerno. Dahil dito, ang Department of Justice (DOJ) ay maaari umanong magsagawa ng imbestigasyon motu proprio (sa sariling kusa) para sa kasong Inciting to Sedition.
Bagama’t naglagay si Singson ng “disclaimer” sa kanyang liham na hindi niya hinihiling ang pagpapatalsik sa Pangulo, naniniwala ang mga eksperto na ang konteksto ng kanyang mga salita ay sapat na upang ituring na sedisyon. Inihambing pa ang kanyang sitwasyon sa kaso ni Romeo Pojos, na naharap din sa katulad na usapin dahil sa mga pahayag na naglalayong maghasik ng kaguluhan at pag-aaklas.
Aksyon, Hindi Debate
Bilang tugon sa hamon ni Chavit na makipag-debate kay Pangulong Marcos, naging maikli at direkta ang Palasyo: Masyadong abala ang Pangulo sa pagpapatakbo ng bansa upang pumatol sa mga debateng wala namang legal na kahihinatnan. Kung mayroon umanong ebidensya ng korapsyon si Singson, ang nararapat na hakbang ay ang paghahain ng pormal na kaso sa korte sa halip na gumawa ng ingay sa social media at mag-udyok sa militar.
Habang papalapit ang anibersaryo ng EDSA, nananatiling mapagmatyag ang gobyerno. Ang tanong ng marami: Ang “Big Fish” ba na si Chavit Singson ay tuluyan nang mahuhuli sa lambat ng batas na dati niyang kinabibilangan? Sa dulo ng araw, ang katapatan ng militar sa Konstitusyon at hindi sa sinumang pulitiko ang mananatiling sandigan ng kapayapaan sa bansa.
