Misteryo sa likod ng pagkamatay ni Cathy Cabral: Isang malaking panlilinlang nga ba o katotohanan na may bahid ng malaking scam sa gobyerno?

Sadyang makulay at puno ng kontrobersya ang mundo ng politika at serbisyo publiko sa Pilipinas, ngunit bihira tayong makakita ng kwento na tila hinugot sa isang pelikula—isang kwento kung saan ang bida o kontrabida ay sinasabing pineke ang sariling kamatayan upang makatakas sa batas.

Ito ang usap-usapang bumabalot ngayon sa katauhan ni Cathy Cabral, isang pangalang muling uminit sa mga balita at social media dahil sa mga alegasyon ng malawakang scam at ang misteryosong ulat ng kanyang pagpanaw. Sa gitna ng matinding pressure mula sa mga awtoridad at galit ng mga biktima, marami ang nagtatanong: Totoo bang wala na siya, o isa lamang itong “escape plan” para makaiwas sa hustisya?

Bago tayo sumisid sa malalim na detalye ng kanyang “pagkamatay,” balikan muna natin kung sino nga ba si Cathy Cabral at bakit ganoon na lamang ang bigat ng mga akusasyon laban sa kanya. Ayon sa mga ulat, nasangkot ang pangalan ni Cabral sa mga maanomalyang transaksyon na may kinalaman sa malalaking ahensya ng gobyerno.

Hindi lang ito simpleng pagnanakaw; ito ay isang masalimuot na sistema ng panloloko kung saan bilyon-bilyong piso ang pinag-uusapan. Ang modus ay tila “scam” na ginaya sa mga nakaraang isyu sa Department of Education (DepEd) at Department of Public Works and Highways (DPWH), kung saan ginagamit ang mga pekeng dokumento o mga “ghost projects” para makakuha ng pondo mula sa kaban ng bayan.

Dahil sa laki ng perang nawawala, hindi nakapagtataka na naging mainit ang pagtugis sa kanya. Pero habang papalapit ang kamay ng batas, biglang lumabas ang balita: patay na raw si Cathy Cabral.

Sa unang tingin, tila tapos na ang kwento. Pero para sa mga imbestigador at sa mga biktima na naisahan niya, dito pa lamang nagsisimula ang tunay na imbestigasyon. Bakit tila napakabilis? Bakit parang may mga butas sa kwento ng kanyang pagpanaw?

Dito pumasok ang teorya na “pineke” lamang ang kanyang pagkamatay. Hindi ito bago sa kasaysayan ng krimen sa Pilipinas. Marami na tayong narinig na mga high-profile na personalidad na biglang “namamatay” o “nawawala” kapag ipapakulong na.

Sa kaso ni Cabral, ang hinala ay ginamit niya ang kanyang koneksyon at yaman para makabili ng pekeng death certificate, o di kaya ay nagbayad para palabasin na ang isang bangkay ay kanya. Ang layunin? Para itigil na ng gobyerno ang paghahanap sa kanya at para mabaon na sa limot ang mga kasong kinakaharap niya.

Ang taktikang ito ay sinasabing kahalintulad ng isang babaeng nauna nang napaulat na pineke ang pagkamatay matapos masangkot sa isang DepEd scam. Doon, napatunayan na ang “patay” ay buhay na buhay pala at nagtatago lamang sa ibang lugar habang tinatamasa ang perang nakuha sa panloloko.

Kaya naman, hindi maiaalis sa publiko ang magduda. Lalo na’t ang mga Cabral files ay tila ayaw pa ring ilabas ng ilang mga personalidad na may hawak nito, tulad na lamang ng usap-usapan tungkol kay Leandro Leviste. May kinatatakutan ba sila? O may pinoprotektahan silang mas malaking isda?

Kung susuriin ang takbo ng kwento, mapapansin ang tila “dramatized” na mga kaganapan. Sa bawat kanto ng imbestigasyon, laging may hadlang.

Mula sa mga opisyal ng DILG hanggang sa mga mambabatas, tila nagiging paborito itong paksa sa mga hearing. Pero sa kabila ng lahat ng salita, wala pa ring solidong ebidensya na magpapatunay na ang bangkay na sinasabing kay Cabral ay tunay ngang kanya. Ang kawalan ng malinaw na awtopsiya o DNA test na bukas sa publiko ay lalong nagpapatindi sa hinala ng marami.

Para sa mga ordinaryong Pilipino, ang ganitong mga balita ay masakit sa loob. Habang ang marami ay nagtitiis sa hirap at naghahanap-buhay ng marangal, may mga tao palang kayang magwaldas ng bilyon at kapag gipit na, ay kayang “mamatay” at “mabuhay” muli ayon sa kanilang gusto.

Ito ang dahilan kung bakit mabilis kumalat ang kwentong ito sa social media. Uhaw ang mga tao sa hustisya. Gusto nilang makita na ang batas ay para sa lahat, at hindi lamang para sa mga walang pambayad sa magaling na abogado o pambili ng pekeng kamatayan.

Ngunit ano nga ba ang susunod na kabanata? Sa ngayon, nananatiling bukas ang kaso. Ang mga awtoridad ay patuloy na naghahanap ng linaw sa gitna ng magkakasalungat na pahayag.

May mga nagsasabing nakita pa si Cabral sa ibang bansa, habang ang iba naman ay naninindigang wala na talaga siya. Pero hangga’t hindi nailalabas ang katotohanan, mananatili itong isang malaking mantsa sa integridad ng ating sistema.

Ang kwento ni Cathy Cabral ay nagsisilbing babala sa ating lahat. Babala na ang korupsyon ay may maraming mukha, at minsan, ang mukhang iyon ay nagtatago sa likod ng isang kabaong.

Nagsisilbi rin itong hamon sa ating mga pinuno na huwag hayaang maging katatawanan ang ating mga batas. Kung mapapatunayan na buhay nga siya, kailangang panagutin hindi lang si Cabral, kundi pati ang mga taong tumulong sa kanya na isagawa ang ganitong kalaking panloloko.

Sa huli, ang katotohanan ay laging lumalabas, gaano man ito pilit na ibaon sa lupa. Maaaring nalinlang ang ilan sa ngayon, ngunit sa mata ng taumbayan na mapanuri, hindi basta-basta maipipikit ang mga mata sa isang krimen na nagnakaw hindi lamang ng pera, kundi pati na rin ng tiwala.

Abangan natin ang mga susunod na rebelasyon, dahil sa bawat “crime story” na tulad nito, ang pinakamatinding plot twist ay ang pagbabalik ng hustisya sa panahong hindi inaasahan.